حافظ چندین هنر

**غزل گفتی ودرسفتی،بیا و خوش بخوان حافظ        که بر نظم تو افشاند فلک عقد ثریا را**


از تاریخ چنین بر می آید که خوانندگان در این زمان به لقب "حافظ" می خوانده اند واین لقب درست 200 سال بعد از مرگ حافظ مرسوم بود....
عجبا!نکند حافظ خودمان هم در خوانندگی و نوازندگی دست داشته است و بدین سبب به "حافظ" معروف شده و گرنه چرا این همه اشعارش به دل می چسبد و با موازین موسیقی هماهنگ است.
این نکته را چندی پیش در مقاله ای اشاره کرده بودم و هر چند پایه و اساس محکمی نداشت اما همچنان در ذهن می خلید و امروز هر وقت اشعار حافظ را می خوانم باز این مطلب به ذهنم می آید که او شعر خود را با آهنگ موسیقی تنظیم کرده و بیشتر این نکته در خاطرم قوت می گیرد  که شهرت خواجه شمس الدین محمد شیرازی به "حافظ" علاوه بر اینکه مربوط به "قرآن خوانی" و "حفظ قرآن" او باشد مربوط به خوانندگی و موسیقی دانی اوست.
البته در اینکه او حافظ قرآن بود شکی نیست و اینکه قرآن را به"چهارده روایت"می خوانده انکار نباید کرد اما اینکه شهرت او در شیراز تنها از این جهت باشد جای گفتگو دارد.البته خود حافظ می گوید"هر چه دارم همه از دولت قرآن دارم"
...ضمن بررسی احوال کسانی که از صدر اسلام نام حافظ داشته اند درمیان فارسی زبانان مشخص می شود به تدریج حافظ تنها به کسانی گفته می شد که قرآن را به آهنگ خوش می خوانده اند و چون توجه به موسیقی و آواز از این راه بی خطر تر بود آواز خوانی اصولاً با قرائت قرآن آغاز می شد و از این سبب بعد از قرن ششم هجری لقب حافظ با آواز خوانی مرادف شده است.
گمان می رود حافظ نیز هر چند حافظ قرآن بوده اما از آنجا که زمان چهار پادشاه را درک کرده و از این میان درخدمت دو تن از آنان که هر دو اهل شعر و طرفدار طرب بوده اند ، شاید شهرت او  علاوه بر قرآن خوانی اش متاًثر از موسیقی دانی اش نیز بوده است.

"گزیده ای از مقاله حافظ چندین هنر  از استاد دکتر باستانی پاریزی"

تا که از طارم میخانه نشان خواهد بود       طاق ابروی تو ام قبله ی جان خواهد بود
سر کشان را چو بصاف سر خم دستی نیست       سر ما خاک در درد کشان خواهد بود
پیش از اینکه پر از خاک شود کاسه چشم       چشم ما در پی خوبان جهان خواهد بود
تا جهان باقی و آئین محبت باقی ست       شعر حافظ همه جا ورد زبان خواهد بود
"استاد شهریار" 

* ٢٠ مهر سالروز بزرگداشت حافظ گرامی باد.

/ 20 نظر / 38 بازدید
نمایش نظرات قبلی
داریوش

درود دوست عزیز اینکه حافظ خونندگی می کردی درسته و اینکه حافظ به موسیقی اشنا بود ولی دلیل اینکه لقبش شد حافظ این نبود بلکه دلیل حفظ بودن قران در 14 روایت بود عشقت رسد به فریاد گر خود بسان حافظ قران زبر بخوانی با چارده روایت

داریوش

نوشتی کوچک درمورد حافظ در وبلاگ خواهم گذاشت اگر بخوانید بهتر با حافظ اشنا می شوید

علی

مرسی از مطلب زیبات به ما هم یه سر بزن

ما نسل سومی ها

سلااااااااااام آپیدم بدووووووو بیااااااااااا[گل][لبخند]

سحر

هر ثانیه که میگذرد چیزی از تورا با خود میبرد زمان غارتگر غریبی است.... همه چیز را بدون اجازه ام میبرد وتنها یک چیز را همیشه فراموش میکند احساس دوست داشتن تورا....؟؟؟ سلام روزت بخیر باشه...وبلاگ تازه تاسیسی دارم اگه سربزنی خوشحال میشم من که خیلی خوشحالم گذرم به وبلاگ شما دوست عزیز افتاد.اميدوارم اين رفت و آمد ادامه دار باشه.منتظرت هستم روز خوش مهربون[گل][گل][گل]

بردیا

آموزگار نیستم تا تو را بیاموزم چگونه دوست بداری ماهیان به آموزنده ای نیاز مند نمی شوند تا بیاموزند چگونه شنا کنند و گنجشکان به آموزنده ای نیازمند نمی شوند تا بیاموزند چگونه پرواز کنند . به تنهایی شنا و به تنهایی پرواز کن که عشق را کتابی نیست و بزرگترین عشاق تاریخ ، خواندن نمی دانستند

خودم

سلام برادر حافظ حافظه ی ننگین ماست از پادشاهان گذشته ایران خاطر حافظو خیلی میخوام

مهتاب

سلام 12اذر به مناسبت تولد م جی ی جشن تولد تو وبلاگ برگذار خوش حال می شیم تو جشن شرکت کنید

فري

درود وبلاگ جالبی دارید من به دنبال مقاله حافظ چندین هنر می گشتم که وبلاگ شما را پیدا کردم اگر متن آنرا در وب سراغ دارید از ایمیل به من اطلاع دهید